Các bạn đang có ý định đến Tứ Xuyên, hầu như ai cũng từng phân vân một chuyện: rốt cuộc là tự mình đi tự túc cho sướng, hay là ngoan ngoãn đi theo tour cho chắc?
Trên mạng, đa số các bài hướng dẫn nói xong cũng như không, quanh đi quẩn lại đúng mấy câu sáo rỗng kiểu tự túc là tự do, theo tour là đỡ lo. Nghe thì câu nào cũng đúng, nhưng đọc xong vẫn chẳng biết chọn thế nào. Thật ra chẳng cần phân vân, chọn kiểu du lịch thì đừng dựa vào lời khuyên của người khác, cứ soi vào hoàn cảnh thực tế của mình: có biết tiếng Trung không, muốn rẻ hơn hay muốn đỡ vất vả hơn, thích đi tự do tùy hứng hay theo lịch trình người ta xếp sẵn, và điều quan trọng nhất — bạn tới Thành Đô để dạo phố thị, hay lên Tây Xuyên để ngắm núi sông.
Du lịch Tứ Xuyên thực ra chia làm hai kiểu hoàn toàn khác biệt: du lịch thành thị thư giãn ở đồng bằng Thành Đô, và du lịch phong cảnh đường dài trên cao nguyên Tây Xuyên. Hai cái này vốn chẳng cùng một logic. Cứ đối chiếu đúng mấy điểm đó, đáp án xem như đã chốt, chẳng có kiểu lựa chọn nửa vời mập mờ nào đâu.
Toàn bộ đều là những kết luận thực tiễn về việc đi lại mà người nước ngoài đến Tứ Xuyên có thể dùng thật,
Trước tiên, hãy nhìn vào rào cản thực tế nhất: trình độ ngôn ngữ của bạn.
Rất nhiều du khách nước ngoài rất dễ dính bẫy, hoặc là đánh giá quá cao mức độ quốc tế hóa của một vài khu thắng cảnh ở Tứ Xuyên, hoặc là coi nhẹ sự phiền phức khi bất đồng ngôn ngữ.
Nếu bạn chỉ biết tiếng Anh, không biết một câu tiếng Trung nào, thì tôi khuyên một câu thật lòng: cứ ưu tiên đi theo tour, tuyệt đối đừng tự túc ở Tây Xuyên.
Nội thành Thành Đô thì quả là thân thiện. Những chỗ nổi tiếng như Xuân Hy Lộ, Thái Cổ Lý, Khoan Trại Hạng Tử, đâu đâu cũng thấy biển hiệu tiếng Anh, người trẻ đi đường đa số có thể giao tiếp tiếng Anh đơn giản, ở khách sạn, đi ăn, tham quan thắng cảnh thì chẳng có vấn đề gì. Nhưng chỉ cần rời khỏi nội thành Thành Đô là cảnh vật đổi khác hẳn.
Dọc đường Tây Xuyên, các huyện, thị trấn, quán ăn, trạm xăng, homestay cơ bản không có dịch vụ tiếng Anh nào. Biển hiệu, biển chỉ đường, hóa đơn phần lớn là tiếng Trung, người địa phương buôn bán hầu hết chỉ nói được tiếng địa phương và thứ tiếng phổ thông không được chuẩn, không nghe hiểu cũng không nói được tiếng Anh.
Đó vẫn chưa phải là chuyện phiền nhất đâu. Đường ở Tây Xuyên vốn đã phức tạp, toàn đường quanh co trên núi, thời tiết nói đổi là đổi, kẹt xe, hạn chế giao thông, sương mù, mưa tuyết là chuyện thường ngày. Lỡ gặp chuyện bất trắc như xe hư giữa đường, đường bị chặn đột xuất, hay người không khỏe, mà ngôn ngữ lại không thông, cầu cứu cũng chẳng có cửa, chuyện nhỏ xíu cũng hóa to, rủi ro vượt xa cả cái thú đi chơi.
Ngược lại, nếu bạn nói được chút tiếng Trung cơ bản, hoặc có bạn đồng hành biết tiếng Trung, cứ yên tâm mà tự túc, hoàn toàn không cần thiết phải theo tour.
Chẳng cần tiếng Trung của bạn lưu loát gì đâu, cũng đủ xoay xở khắp Tứ Xuyên. Tôi từng gặp không ít du khách từ Singapore, Malaysia sang, đa số vốn đã quen tiếng Trung, đi tự túc một mình hoặc hai người rất nhiều, dạo quanh Thành Đô và mấy huyện lân cận khá thoải mái. Còn những du khách Âu Mỹ tôi gặp thì tỷ lệ chọn đi tour cao hơn hẳn, khá nhiều người đi thành từng nhóm đông.
Bạn muốn tiết kiệm tiền, hay muốn cho khỏe?
Chỉ cần nhìn vào hai tiêu chí “xứng tiền” và “khỏi lo”, gần như chốt được 80% lựa chọn, chẳng có gì mơ hồ.
Nếu bạn ngân sách hạn hẹp, muốn tốn ít tiền nhất mà chơi được đáng nhất: Thành Đô thì tự túc, Tây Xuyên thì phải theo tour.
Thành Đô thuộc dạng du lịch thành phố chuẩn: xe buýt, tàu điện phủ khắp, các điểm tham quan gần nhau, vé rẻ, ăn uống và chỗ ở từ bình dân đến cao cấp đều đủ cả. Tự túc thì bạn tha hồ chi tiêu theo ngân sách, chẳng tốn một đồng nào vô ích. Còn theo tour mà đi Thành Đô thì sẽ bị lịch trình trói chặt, họ dẫn bạn đi lướt qua loa rồi check-in các chỗ hot, vừa hối hả vừa tốn kém, chẳng cần thiết gì.
Nếu bạn chọn tự túc đi Tây Xuyên thì chưa chắc đã tiết kiệm đâu
Dưới đây là chi phí tối giản tạm tính cho chuyến tự túc đến Dawa Genza: đi tàu cao tốc tới Nhã An, rồi thuê xe riêng/ghép xe vào khu du lịch.
Chi phí cố định cho hai người:
| Hạng mục / Số tiền | |
| Tàu cao tốc khứ hồi Thành Đô – Nhã An | 98元 |
| Di chuyển khứ hồi Nhã An – Dawa Genza | 200元 |
| Vé vào cửa Dawa Genza | 120元 |
| Xe tham quan khứ hồi | 160元 |
| Vé vào cửa Thần Mộ Lũy | 104元 |
| Tiền ăn (50×3 bữa) | 300元 |
| Tạm tính | 982/2 người |
Chi phí chung (hai người chia nhau, trừ khi bạn nói tới giá mỗi người):
| Tổng tiền từng khoản, chia cho mỗi người | ||
| Nghỉ một đêm trên mây | 500 tệ | 250 tệ |
| Di chuyển Shenmulei → Dawagengzha | 60 tệ | 30 tệ |
| Tạm tính | 560 tệ | 280 tệ/người |
Tổng cộng:
- 982 + 560 = 1542 tệ
- Hai người tổng cộng: 1542 tệ
--------------------------------------------------------
Dưới đây là giá tour trên Trip.com thực tế:
Đọc thêm: Tại sao tôi chọn đi tour khi đến Dawagengzha
Cộng thêm vài khoản linh tinh vặt vãnh nữa thì tổng cũng tầm 1800-1900 NDT.
Thật ra đi tự túc chưa chắc đã tiết kiệm được là bao. Cứ nói về khoản di chuyển, ví dụ từ Shenmulei đến khu thắng cảnh Dawa Genza: nếu tự mình không có xe, ở đó cũng chẳng có taxi mà gọi. Muốn nhờ người địa phương có xe đưa đón thì giá khởi điểm đã 100 NDT. Cái này tôi có hỏi hướng dẫn viên, anh ấy bảo chỉ còn cách nhờ mấy chủ quán gần đó có xe đưa đón giúp, mà đắt lắm.
Nói tóm lại,
Tây Tứ Xuyên là một kiểu du lịch hoàn toàn khác, các điểm tham quan nằm rải rác lắm. Mấy chỗ nổi tiếng như Cửu Trại Câu, Đạo Thành Á Đinh, Tứ Cô Nương Sơn, Tân Đô Kiều thì cách nhau ba bốn tiếng chạy xe là chuyện thường. Đi tự túc thì tiền thuê xe/bao xe, xăng, phí cầu đường, chỗ ở vùng xa – tất cả đều là những khoản chi lẻ mà giá lại cao, cộng lại cực kỳ tốn kém.
Mấy đoàn du lịch địa phương làm ăn bài bản họ mua theo số lượng lớn, chỗ ở, chỗ ngồi trên xe, vé vào cửa đều có giá tận gốc, nên tổng chi phí rẻ hơn hẳn so với đi lẻ một mình. Muốn chi phí hợp lý thì ở Tây Tứ Xuyên chỉ còn cách đi theo đoàn, chứ không có chuyện tự túc rẻ hơn đâu.
Nếu bạn chỉ đơn giản là ngại phiền phức, không muốn tự lên lịch trình, không muốn tra đường đi, cũng không muốn bận tâm chuyện ăn uống chỗ ở: thì dù là Thành Đô hay Tây Tứ Xuyên, cứ theo đoàn là chuẩn.
Người ngoài cuộc nhìn vào thì thấy du lịch Tứ Xuyên có vẻ rất bài bản, nhưng thực chất giấu không ít cái bẫy. Thành Đô khi nào ít người nhất, quán ăn vặt nào hay chặt chém du khách, nội đô khu vực nào bị hạn chế xe; Tây Tứ Xuyên đi mùa nào có cảnh đẹp nhất, cách phòng tránh say độ cao, làm sao đoán trước thời tiết trên đường núi, liệu khu du lịch có bị đóng cửa đột xuất hay không — mấy chi tiết này người bình thường không tài nào nắm nổi.
Không muốn bỏ công mày mò mấy thứ này thì đừng cố tự túc làm gì. Một tour địa phương uy tín sẽ giúp bạn né được phần lớn những cái bẫy; việc vụn vặt đã có người thu xếp, bạn chỉ việc thảnh thơi đi chơi, chụp ảnh, trải nghiệm dễ chịu hơn hẳn chuyện tự lên lịch cuống cuồng.
Cuối cùng lại phải xem tính cách đi du lịch của bạn: thích tự do, hay chấp nhận để người khác sắp xếp?
Cảnh đẹp hay không là chuyện thứ yếu; chuyến đi có thoải mái hay không, tất cả là do nhịp độ có vừa ý bạn hay không.
Nếu bạn ghét bị dí theo thời gian, ngán kiểu điểm danh theo dây chuyền, chỉ thích đi chơi thong thả muốn làm gì thì làm: dứt khoát tự túc, tuyệt đối đừng theo tour.
Tour nào cũng có giờ tập trung cố định, thời gian tham quan cố định, suốt hành trình cứ theo đoàn mà đi, chẳng hề tùy hứng được. Đến Thành Đô là để tận hưởng nhịp sống chậm của thành phố. Gặp một con phố cổ ưng mắt, bạn muốn ngồi thêm; thấy món ăn vặt ven đường chuẩn vị thì tạt vào ăn ngay; hoặc chỉ muốn kiếm một quán trà ngồi thẩn thờ cả buổi chiều. Những niềm vui thư thái đó, đi theo tour không bao giờ có được.
Cái cốt của Thành Đô chưa bao giờ là check-in cho hết các danh lam, mà là được chìm đắm trong hơi thở đời sống phố thị. Niềm vui tùy hứng đó, chỉ có du lịch tự túc mới cảm nhận được.
Còn nếu bạn không ngại việc đi theo đoàn, cũng chấp nhận một lịch trình được sắp xếp trước: đi Tây Tứ Xuyên theo tour chắc chắn thoải mái hơn hẳn tự mình xoay xở.
Tây Tứ Xuyên không phải kiểu du lịch thư giãn, mà là một hành trình đường dài cường độ cao thực sự. Mỗi ngày di chuyển vài trăm cây số, sáng sớm lên đường, tối muộn mới về là bình thường; lại còn phải đối phó với thời tiết thất thường trên cao nguyên, những cung đường núi quanh co, và không ít người còn bị say độ cao. Tự túc thì vừa lái xe vừa tìm đường, vừa lo đặt phòng mua vé, lại xử lý đủ loại sự cố phát sinh. Sức lực cứ bị mấy chuyện vụn vặt bòn rút hết, thì còn đâu tâm trí để ngắm núi tuyết, thảo nguyên và hồ nước trên cao nguyên cho tử tế.
Đi tour thoạt nhìn có vẻ bị sắp đặt, nhưng thực chất là phó mặc hết những chuyện vụn vặt, phiền toái cho người khác, còn mình chỉ việc tận hưởng cảnh đẹp. Đó mới là trạng thái nên có khi đi Tây Tứ Xuyên.
Bảng quyết định theo điểm đến (tự túc hay theo tour)
Cứ theo điểm đến mà ráp thẳng vào cho đúng, khỏi phải lăn tăn. Chỉ mang tính tham khảo, không phải tuyệt đối đâu.
| Khu vực du lịch | Khả năng ngôn ngữ | Nhu cầu chi tiêu | Sở thích khi đi | Lựa chọn cuối cùng (kết luận rõ ràng) |
| Nội thành Thành Đô / Đô Giang Yển / Lạc Sơn Đại Phật (tham quan đô thị – đồng bằng) | Chỉ biết tiếng Anh, không biết tiếng Trung | Ưu tiên tiết kiệm, hợp túi tiền | Thích tự do thoải mái, ghét bị dí theo lịch trình | Ưu tiên tự túc: nội thành Thành Đô tiện nghi đầy đủ, tiếng Anh cơ bản là xoay xở được, vừa rẻ vừa thảnh thơi |
| Chỉ biết tiếng Anh, không biết tiếng Trung | Thích kiểu sang – xịn – khỏi lo, không quan tâm chi phí | Ngại rắc rối, không muốn nghĩ lịch trình | Có thể chọn tour nhỏ cao cấp, nhưng chỉ hợp với ai không muốn lo nghĩ gì; nhìn chung vẫn khuyên tự túc | |
| Biết tiếng Trung cơ bản / có bạn đồng hành biết tiếng Trung | Ưu tiên tiết kiệm, hợp túi tiền | Tự lên kế hoạch được, thích kiểu trải nghiệm đắm mình | Nhất định chọn tự túc: không rào cản giao tiếp, tiết kiệm tối đa, trải nghiệm đã nhất | |
| Biết tiếng Trung cơ bản / có bạn đồng hành biết tiếng Trung | Thích kiểu sang – xịn – khỏi lo | Không ngại bị sắp xếp, nhưng muốn chơi linh hoạt | Vẫn khuyên tự túc, chơi trong thành phố thì khỏi cần bám nhịp đoàn | |
| Vòng Tây Xuyên (phong cảnh cao nguyên như Cửu Trại Câu / Đạo Thành Á Đinh / núi Tứ Cô Nương...) | Chỉ biết tiếng Anh, không biết tiếng Trung | Ưu tiên tiết kiệm, hợp túi tiền | Dù thích tự do hay chấp nhận theo lịch trình | Bắt buộc phải đi tour để né rủi ro về ngôn ngữ, đường sá, độ cao, mà còn tiết kiệm được khoản chi phí đi lại kha khá |
| Chỉ biết tiếng Anh, không biết tiếng Trung | Thích kiểu sang – xịn – khỏi lo | Ngại rắc rối, cần an toàn chắc ăn | Nên chọn tour nhỏ cao cấp thuần đi chơi, né được mấy vụ bẫy khách, cả chuyến nhàn tênh mà an toàn | |
| Biết tiếng Trung cơ bản / có bạn đồng hành biết tiếng Trung | Ưu tiên tiết kiệm, hợp túi tiền | Không cố chấp chuyện tự do, sẵn sàng đi theo lịch trình | Ưu tiên đi tour, tiết kiệm hơn hẳn so với tự túc | |
| Biết tiếng Trung cơ bản + có tài xế địa phương rành đường đi cùng + lên plan giỏi | Không quản chi phí, muốn trải nghiệm riêng cho mình | Cực thích tự do, khước từ mọi ràng buộc của đoàn | Có thể chọn tự túc – đây là trường hợp duy nhất ở Tây Xuyên hợp để đi tự túc |
Kết luận của tôi
Du lịch xưa nay chưa từng có đáp án chuẩn chung nào; hợp với mình là tốt nhất. Giờ công nghệ phát triển, app dịch, thanh toán online, đặt phòng, chỉ đường gì cũng có, nên bất đồng ngôn ngữ hình như cũng chẳng phải vấn đề to tát. Chỉ cần bạn chịu bỏ thời gian, dùng app dịch để giao tiếp, lo được chuyện thanh toán, đi lại, ăn ở, thì về lý thuyết, đúng là vẫn có thể cứ liều xông vào Tứ Xuyên, thậm chí là Tây Tứ Xuyên. Nhưng vẫn phải lường trước những sự cố bất ngờ, dù xác suất xảy ra có thấp.
Đến Thành Đô là để tận hưởng nhịp sống đời thường ấm áp cùng cái sự thảnh thơi, lười biếng; nét tùy hứng của chuyến đi tự túc mới chính là linh hồn của thành phố này. Còn lên Tây Tứ Xuyên là để ngắm núi sông bao la và cảnh sắc tráng lệ của cao nguyên; an toàn, khỏi lo, yên ổn, dễ chịu mới là ý nghĩa cốt lõi của chuyến đi.
Chẳng cần chạy theo kiểu đi của người khác; cứ căn cứ vào khả năng ngôn ngữ, ngân sách, thói quen du lịch và điểm đến của bản thân mà quyết định, bạn sẽ nhẹ nhàng chốt được chuyện chọn lựa, để có một chuyến Tứ Xuyên không dính bẫy, cực hợp với mình.